Michael Joncas omawia artykuł 84 konstytucji Sacrosanctum Concilium, przedstawiając Liturgię Godzin jako modlitwę Kościoła obejmującą cały rytm dnia i nocy. W komentarzu wyjaśnia, że celem Oficjum Bożego jest „uświęcenie czasu”, a jego sprawowanie nie ogranicza się do duchownych ani wspólnot zakonnych.
Artykuł 84 „Sacrosanctum Concilium” o Oficjum Bożym
Artykuł 84 opisuje Oficjum Boże jako modlitwę, która przez oddawanie chwały Bogu obejmuje „cały bieg dnia i nocy”. Joncas odczytuje ten zapis jako wskazanie, że Liturgia Godzin porządkuje czas wokół modlitwy Kościoła. Nie jest więc wyłącznie prywatnym obowiązkiem osoby duchownej, lecz działaniem związanym z życiem całej wspólnoty wierzących.
W tym ujęciu sobór watykański II akcentuje eklezjalny charakter Oficjum. Modlitwa jest sprawowana przez określone grupy wskazane w komentarzu do artykułu 84, a świeccy mogą w niej uczestniczyć wraz z kapłanem, jeśli korzystają z formy zatwierdzonej przez Kościół.
Liturgia Godzin jako uświęcenie czasu
Joncas nazywa cel Oficjum Bożego „uświęceniem czasu”. Liturgia Godzin celebruje Misterium Paschalne poprzez rytm światła i ciemności obecny w ciągu dwudziestu czterech godzin. Oznacza to, że modlitwa Kościoła nie zostaje przypisana tylko jednej porze, lecz odnosi się do całego następstwa dnia i nocy.
Tak rozumiany rytm wyraża stałą obecność modlitwy w życiu Kościoła. Artykuł 84 nie przedstawia Oficjum jako zbioru odizolowanych czynności, ale jako modlitwę obejmującą czas pochwałą Boga. W komentarzu podkreślone zostaje powiązanie Liturgii Godzin z psalmami oraz z celebracją Misterium Paschalnego.
Kto sprawuje Liturgię Godzin
Komentarz wyróżnia trzy grupy uczestniczące w sprawowaniu Liturgii Godzin. Pierwszą stanowią kapłani, w tym biskupi i diakoni. Drugą są osoby wyznaczone przez Kościół do celebracji Oficjum. Joncas wymienia wśród nich między innymi przedstawicieli życia eremickiego i cenobitycznego, braci zakonnych, kanoników oraz niektóre wspólnoty życia czynnego.
Trzecią grupą są świeccy modlący się wraz z kapłanem w „formie zatwierdzonej” przez Kościół. Ten zapis ma znaczenie dla rozumienia Liturgii Godzin: według przedstawionego komentarza nie jest ona modlitwą zastrzeżoną wyłącznie dla duchownych lub osób należących do wspólnot zakonnych.
Kościół jako Oblubienica i Ciało Chrystusa
Artykuł 84 przedstawia Oficjum za pomocą dwóch obrazów teologicznych. Jest ono modlitwą Kościoła jako Oblubienicy skierowaną do Chrystusa. Jednocześnie stanowi modlitwę Chrystusa, Głowy, wraz z członkami Jego Ciała, zanoszoną do wszechmogącego Ojca.
Według Joncasa te dwa obrazy pokazują, że Liturgia Godzin ma charakter wspólnotowy i chrystologiczny. Kościół zwraca się w niej do Chrystusa, a Chrystus wraz ze swoim Ciałem zanosi błagania Ojcu. Modlitwa Kościoła nie jest zatem przedstawiona jako praktyka oderwana od wspólnoty.
Co to oznacza w praktyce
- Dla duchownych i osób konsekrowanych Liturgia Godzin pozostaje modlitwą Kościoła, a nie prywatną praktyką niezwiązaną ze wspólnotą. W pierwszej grupie sprawujących artykuł wymienia kapłanów, biskupów i diakonów.
- Dla świeckich komentarz wskazuje możliwość modlitwy wraz z kapłanem w formie zatwierdzonej przez Kościół. Oznacza to, że udział w Liturgii Godzin nie jest przedstawiony jako przywilej ograniczony do duchowieństwa.
- Dla organistów, kantorów i osób przygotowujących liturgię ważne jest powiązanie Oficjum z rytmem dnia i nocy, modlitwą psalmami oraz celebracją Misterium Paschalnego.
Michael Joncas został wyświęcony na kapłana w 1980 roku w archidiecezji St. Paul-Minneapolis. Jest autorem sześciu książek i ponad 250 artykułów oraz skomponował i opracował ponad 300 utworów liturgicznych.
Źródła
- Pray Tell — Sacrosanctum Concilium: Artículo 84, 10 listopada 2026
Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).
